മകരസംക്രാന്തി: ഉത്തരായണപുണ്യത്തിന്റെ പ്രകാശവാഹിനി
ഭാരതീയ സംസ്കൃതിയിൽ മാറ്റത്തിന്റെയും പ്രകാശത്തിന്റെയും സന്ദേശവുമായി വീണ്ടുമൊരു മകരസംക്രാന്തി കാലം സമാഗതമായിരിക്കുന്നു. പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ചൈതന്യമായ ആദിത്യഭഗവാൻ തന്റെ യാത്രയുടെ ദിശ മാറ്റുന്ന ഈ പുണ്യവേള ആത്മീയസാധകർക്ക് ഒരു പുത്തൻ ഉണർവാണ് പ്രധാനം ചെയ്യുന്നത്.
സൂര്യദേവൻ ധനുരാശിയിൽ നിന്നും മകരം രാശിയിലേക്ക് പ്രവേശിക്കുന്ന പുണ്യമുഹൂർത്തത്തെയാണ് നാം ‘മകരസംക്രാന്തി’യായി ആഘോഷിക്കുന്നത്. ദക്ഷിണദിക്കിലൂടെ സഞ്ചരിച്ചുകൊണ്ടിരുന്ന ആദിത്യൻ മകരമാസാരംഭത്തോടെ തന്റെ പഥം വടക്കോട്ട് മാറ്റുന്നു. ഈ ദിശാവ്യതിയാനത്തെയാണ് ‘ഉത്തരായണം’ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്. ഉത്തരായണം എന്ന പദത്തിന് ‘വടക്കോട്ടുള്ള വഴി’ എന്നാണ് പൊരുൾ. പുരാണസങ്കല്പമനുസരിച്ച് ദേവന്മാർക്ക് പകൽ തുടങ്ങുന്ന പുണ്യകാലമാണിത്.
ഐതിഹ്യങ്ങളിലെ മകരസംക്രാന്തി
മകരസംക്രാന്തി കേവലം ഒരു ജ്യോതിശാസ്ത്ര പ്രതിഭാസമല്ല, മറിച്ച് അനേകം ചരിത്രപ്രധാനമായ ആത്മീയ സംഭവങ്ങൾക്ക് സാക്ഷ്യം വഹിച്ച ദിനം കൂടിയാണ്.
ഭീഷ്മദേവന്റെ ദേഹത്യാഗം: കുരുക്ഷേത്രയുദ്ധത്തിൽ ശരശയ്യയിൽ കിടന്ന ഭീഷ്മപിതാമഹൻ, പ്രാണത്യാഗം ചെയ്യാൻ ഉത്തരായണ പുണ്യകാലം വന്നെത്തുന്നത് വരെ കാത്തിരുന്നു. ഈ ശുഭദിനത്തിലാണ് അദ്ദേഹം തന്റെ ഭൗതികശരീരം വെടിഞ്ഞ് ഭഗവദ്ധാമം പൂകിയത് എന്നത് ഈ കാലഘട്ടത്തിന്റെ ആത്മീയ ഔന്നത്യം വെളിപ്പെടുത്തുന്നു.
ഗംഗാവതരണം: ഐതിഹ്യങ്ങൾ പ്രകാരം ഭഗീരഥ മഹാരാജാവിന്റെ കഠിനതപസ്സിനൊടുവിൽ ഗംഗാദേവി ഭൂമിയിലേക്ക് അവതീർണ്ണയായത് ഒരു മകരസംക്രാന്തി ദിനത്തിലാണ്. കപിലമുനിയുടെ ശാപത്താൽ ഭസ്മമായിപ്പോയ തന്റെ പൂർവ്വികർക്ക് മോക്ഷം നൽകാനാണ് ഭഗീരഥൻ ഗംഗയെ ഭൂമിയിലെത്തിച്ചത്.
ശ്രീ ചൈതന്യ മഹാപ്രഭുവിന്റെ സന്ന്യാസം: ഗൗഡീയ വൈഷ്ണവ പാരമ്പര്യത്തിൽ ഈ ദിനത്തിന് സവിശേഷ പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കലിയുഗ പാവനമൂർത്തിയായ ശ്രീ ചൈതന്യ മഹാപ്രഭു ലോകോദ്ധാരണത്തിനായി സന്ന്യാസം സ്വീകരിച്ചത് ഈ പുണ്യദിനത്തിലായിരുന്നു.

ഉത്തരായണം: ഉത്തമജീവിതത്തിന്റെ വഴിവിളക്ക്
വർഷത്തിലെ പന്ത്രണ്ട് മാസങ്ങളെ ആറുമാസം വീതമുള്ള രണ്ട് അയനങ്ങളായി ഭാരതീയ ജ്യോതിശാസ്ത്രം വിഭജിച്ചിരിക്കുന്നു. മകരം മുതൽ മിഥുനം വരെയുള്ള കാലം ഉത്തരായണവും, കർക്കടകം മുതൽ ധനു വരെയുള്ള കാലം ദക്ഷിണായനവുമാണ്. ഐശ്വര്യത്തിന്റെയും സമൃദ്ധിയുടെയും പ്രതീകമായ തൈപ്പൊങ്കലായും മകരസംക്രാന്തിയായും നാം കൊണ്ടാടുന്നത് ഈ മാറ്റത്തിന്റെ ആദ്യദിനത്തെയാണ്.
ലൗകികമായ തിരക്കുകളിൽ നിന്ന് മാറി ആത്മീയമായ ഉൾപ്രയാണത്തിന് (അകപ്പയണം) ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായ സമയമാണിത്. കർമ്മങ്ങൾക്കും അനുഷ്ഠാനങ്ങൾക്കും ദക്ഷിണായനത്തേക്കാൾ ഏറെ ശുഭകരമാണ് ഉത്തരായണം എന്ന് ശാസ്ത്രങ്ങൾ അടിവരയിടുന്നു.
സൂര്യദേവൻ: പ്രപഞ്ചത്തിന്റെ ചൈതന്യസ്രോതസ്സ്
ഋതുഭേദങ്ങൾക്കും വിളവെടുപ്പിനും ആധാരമായ സൂര്യൻ വെറുമൊരു ഗ്രഹമല്ല, മറിച്ച് പ്രത്യക്ഷദൈവമാണ്. സകല ജീവജാലങ്ങൾക്കും പ്രാണനും പ്രകാശവും നൽകുന്ന സൂര്യഭഗവാൻ പരംപൊരുളായ ശ്രീകൃഷ്ണഭഗവാന്റെ ആജ്ഞാനുവർത്തിയാണെന്ന് ബ്രഹ്മസംഹിത ഉദ്ഘോഷിക്കുന്നു:
“അനന്തതേജസ്സ്വിയായ സൂര്യൻ സകല ഗ്രഹങ്ങളുടെയും അധിപനും ലോകത്തിന്റെ ചക്ഷുസ്സുമാണ്. ആദിനാഥനായ ഗോവിന്ദന്റെ ആജ്ഞാനുസരണം കാലചക്രത്തിലേറ്റിയ തന്റെ രഥത്തിലേറി അദ്ദേഹം പ്രപഞ്ചയാത്ര തുടരുന്നു. ആ ഗോവിന്ദനെ ഞാൻ ഭജിക്കുന്നു.”
ഒരിക്കൽ പോലും വിശ്രമമില്ലാതെ തന്റെ ധർമ്മം അനുഷ്ഠിക്കുന്ന സൂര്യദേവൻ ഒരു ഉത്തമ കർമ്മയോഗിയാണ്. സാക്ഷാൽ ശ്രീകൃഷ്ണഭഗവാനിൽ നിന്നാണ് സൂര്യദേവൻ ആത്മജ്ഞാനം സ്വായത്തമാക്കിയത്. ഭഗവദ്ഗീതയിൽ ഭഗവാൻ അരുളുന്നത് പ്രകാരം, അവിടുന്ന് ഈ നിത്യമായ യോഗവിദ്യ ആദ്യം ഉപദേശിച്ചത് സൂര്യദേവനായ വിവസ്വാന്നാണ്.

