ഗൗരാംഗ അഷ്ടോത്തര ശതനാമ സ്തോത്രം

ഗൗരാംഗ അഷ്ടോത്തര ശതനാമ സ്തോത്രം
രചയിതാവ്: സാർവ്വഭൗമ ഭട്ടാചാര്യ


നമസ്കൃത്യ പ്രവക്ഷ്യാമി ദേവ-ദേവം ജഗദ്-ഗുരും |
നാമ്നാമഷ്ടോത്തര-ശതം ചൈതന്യസ്യ മഹാത്മനഃ || (1)

അർത്ഥം: ദേവാധിദേവനും ജഗദ്ഗുരുവുമായ ഭഗവാനെ ആദരപൂർവ്വം പ്രണമിച്ചുകൊണ്ട്, മഹാത്മാവായ ചൈതന്യദേവന്റെ നൂറ്റെട്ട് പവിത്രനാമങ്ങൾ ഞാൻ ഇപ്പോൾ കീർത്തിക്കാം.

വിശ്വംഭരോ ജിതക്രോധോ മായാ-മാനുഷ-വിഗ്രഹഃ |
അമായീ മായിനാം ശ്രേഷ്ഠോ വരോദേശോ ദ്വിജോത്തമഃ || (2)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവൻ പ്രപഞ്ചത്തെ പരിരക്ഷിക്കുന്നു, ലൗകികമായ ക്രോധത്തിന് മേൽ വിജയം വരിച്ചവനാകുന്നു, ഭഗവാൻ ഒരു മനുഷ്യന്റെ മായാരൂപം സ്വീകരിച്ചിരിക്കുന്നു. അവിടന്ന് കാപട്യമില്ലാത്തവനും എന്നാൽ മായാവികളിൽ (ദിവ്യമായ ചതി നടത്തുന്നവരിൽ) ശ്രേഷ്ഠനുമാണ്. ഏറ്റവും ഉത്തമമായ ദേശത്ത് അവതരിച്ച ഭഗവാൻ ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠനാകുന്നു.

1) വിശ്വംഭരൻ – അവിടന്ന് പ്രപഞ്ചത്തെ പരിരക്ഷിക്കുന്നു.
2) ജിതക്രോധൻ – ലൗകികമായ കോപത്തെ ജയിച്ചവൻ.
3) മായാമാനുഷവിഗ്രഹൻ – മനുഷ്യന്റെ മായാരൂപം സ്വീകരിച്ചവൻ.
4) അമായീ – കാപട്യമില്ലാത്തവൻ.
5) മായിനാം ശ്രേഷ്ഠൻ – മായാവികളിൽ (ദിവ്യരായ ചതിയന്മാരിൽ) ഉത്തമൻ.
6) വരോദേശൻ – ശ്രേഷ്ഠമായ ദേശത്ത് അവതരിച്ചവൻ.
7) ദ്വിജോത്തമൻ – ബ്രാഹ്മണശ്രേഷ്ഠൻ.

ജഗന്നാഥ-പ്രിയാ-സുതഃ പിതൃ-ഭക്തോ മഹാ-മനാഃ |
ലക്ഷ്മീ-കാന്തഃ ശചീ-പുത്രഃ പ്രേമദോ ഭക്ത-വത്സലഃ || (3)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവൻ ജഗന്നാഥ മിശ്രന്റെ പ്രിയപുത്രനാകുന്നു, അവിടന്ന് പിതൃഭക്തനും അത്യുന്നതമായ മനോബലമുള്ളവനുമാണ്. മഹാലക്ഷ്മിയുടെ പ്രാണനാഥനും ശചീമാതാവിന്റെ പുത്രനുമായ ഭഗവാൻ, പരമാനന്ദകരമായ പ്രേമഭക്തി പ്രദാനം ചെയ്യുന്നവനും ഭക്തരോട് അത്യധികം വാത്സല്യമുള്ളവനുമാകുന്നു.

8) ജഗന്നാഥപ്രിയാസുതൻ – ജഗന്നാഥ മിശ്രന്റെ പ്രിയപുത്രൻ.
9) പിതൃഭക്തൻ – പിതാവിനോട് ഭക്തിയുള്ളവൻ.
10) മഹാമനാഃ – ഉന്നതമായ മനോബലമുള്ളവൻ.
11) ലക്ഷ്മീകാന്തൻ – മഹാലക്ഷ്മിയുടെ പ്രിയതമൻ.
12) ശചീപുത്രൻ – ശചീമാതാവിന്റെ പുത്രൻ.
13) പ്രേമദൻ – പ്രേമഭക്തി പ്രദാനം ചെയ്യുന്നവൻ.
14) ഭക്തവത്സലൻ – ഭക്തരോട് അത്യധികം വാത്സല്യമുള്ളവൻ.

ദ്വിജ-പ്രിയഃ ദ്വിജ-വരോ വൈഷ്ണവ-പ്രാണ-നായകഃ |
ദ്വി-ജാതി-പൂജകഃ ശാന്തഃ ശ്രീവാസ-പ്രിയ ഈശ്വരഃ || (4)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവൻ ഉപനയനം കഴിഞ്ഞ ബ്രാഹ്മണർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടവനാകുന്നു, അവിടന്ന് ബ്രാഹ്മണരിൽ ശ്രേഷ്ഠനും ഭക്തന്മാരുടെ ജീവന്റെയും ആത്മാവിന്റെയും നാഥനുമാണ്. ബ്രാഹ്മണരെ പൂജിക്കുന്നവനും ശാന്തനും സദ്ഗുണസമ്പന്നനുമായ ഭഗവാൻ, ശ്രീവാസ പണ്ഡിതന് അത്യധികം പ്രിയപ്പെട്ടവനും സർവ്വനിയന്താവുമാകുന്നു.

15) ദ്വിജപ്രിയൻ – ഉപനയനം കഴിഞ്ഞ ബ്രാഹ്മണർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടവൻ.
16) ദ്വിജവരൻ – ബ്രാഹ്മണരിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ.
17) വൈഷ്ണവപ്രാണനായകൻ – ഭക്തരുടെ പ്രാണനാഥൻ.
18) ദ്വിജാതിപൂജകൻ – ബ്രാഹ്മണരെ പൂജിക്കുന്നവൻ.
19) ശാന്തൻ – ശാന്തസ്വഭാവിയും സദ്ഗുണസമ്പന്നനും.
20) ശ്രീവാസപ്രിയൻ – ശ്രീവാസ പണ്ഡിതന് പ്രിയപ്പെട്ടവൻ.
21) ഈശ്വരൻ – സർവ്വനിയന്താവ്.

തപ്ത-കാഞ്ചന-ഗൗരാംഗഃ സിംഹ-ഗ്രീവോ മഹാ-ഭുജഃ |
പീത-വാസാ രക്ത-പട്ടഃ ഷഡ്-ഭുജോ ’ഥ ചതുർ-ഭുജഃ || (5)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവന്റെ ശരീരം ഉരുക്കിയ സ്വർണ്ണത്തിന് സമാനമായ നിറത്തോടു കൂടിയതാണ്. അവിടത്തെ കഴുത്ത് സിംഹത്തിന്റേതു പോലെയും കൈകൾ അത്യധികം ബലമുള്ളതുമാകുന്നു. ഗൃഹസ്ഥനായിരിക്കുമ്പോൾ മഞ്ഞ വസ്ത്രവും സന്യാസിയായിരിക്കുമ്പോൾ ചുവന്ന വസ്ത്രവും അവിടന്ന് ധരിക്കുന്നു. ഭഗവാൻ തന്റെ ആറു കൈകളോടു കൂടിയ രൂപവും അതുപോലെതന്നെ നാലു കൈകളോടു കൂടിയ രൂപവും പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു.

22) തപ്തകാഞ്ചനഗൗരാംഗൻ – ഉരുക്കിയ സ്വർണ്ണത്തിന് സമാനമായ നിറത്തോടു കൂടിയ ശരീരമുള്ളവൻ.
23) സിംഹഗ്രീവൻ – സിംഹത്തിന്റേതു പോലുള്ള കഴുത്തോടു കൂടിയവൻ.
24) മഹാഭുജൻ – അത്യധികം പേശീബലമുള്ള കൈകളോടു കൂടിയവൻ.
25) പീതവാസാ – മഞ്ഞ വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നവൻ (ഗൃഹസ്ഥനായിരിക്കുമ്പോൾ).
26) രക്തപട്ടൻ – ചുവന്ന വസ്ത്രം ധരിക്കുന്നവൻ (സന്യാസിയായിരിക്കുമ്പോൾ).
27) ഷഡ്ഭുജൻ – ആറു കൈകളോടു കൂടിയ രൂപം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നവൻ.
28) ചതുർഭുജൻ – നാലു കൈകളോടു കൂടിയ രൂപം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നവൻ.

ദ്വി-ഭുജശ് ച ഗദാ-പാണിഃ ചക്രീ പത്മ-ധരോ ’മലഃ |
പാഞ്ച-ജന്യ-ധരഃ ശാർംഗീ വേണു-പാണിഃ സുരോത്തമഃ || (6)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവൻ രണ്ടു കൈകളോടു കൂടിയ രൂപം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു, അവിടന്ന് ഗദ, ചക്രം, താമര എന്നിവ ധരിച്ചിരിക്കുന്നു, ഭഗവാൻ പാപരഹിതനാകുന്നു. പാഞ്ചജന്യം എന്ന ശംഖും വില്ലും മുരളിയും കൈകളിലേന്തിയ അവിടന്ന് ദേവന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠനാകുന്നു.

29) ദ്വിഭുജൻ – രണ്ടു കൈകളോടു കൂടിയ രൂപം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നവൻ.
30) ഗദാപാണി – ഗദ കയ്യിലേന്തിയവൻ.
31) ചക്രീ – ചക്രം ധരിച്ചവൻ.
32) പദ്മധരൻ – താമര ധരിച്ചവൻ.
33) അമലൻ – പാപരഹിതൻ.
34) പാഞ്ചജന്യധരൻ – പാഞ്ചജന്യം എന്ന ശംഖ് ധരിച്ചവൻ.
35) ശാർങ്ഗീ – വില്ല് ധരിച്ചവൻ.
36) വേണുപാണി – മുരളി കയ്യിലേന്തിയവൻ.
37) സുരോത്തമൻ – ദേവന്മാരിൽ ശ്രേഷ്ഠൻ.

കമലാലക്ഷേശ്വരഃ പ്രീതോ ഗോപ-ലീലാധരോ യുവാ |
നീല-രത്ന-ധരോ രൂപ്യ ഹാരീ കൗസ്തുഭ-ഭൂഷണഃ || (7)

അർത്ഥം: താമരക്കണ്ണിയായ ലക്ഷ്മീദേവിയുടെ നാഥനാണ് ഗൗരാംഗദേവൻ. അവിടന്ന് സർവ്വചരാചരങ്ങൾക്കും പ്രിയപ്പെട്ടവനാകുന്നു. ഗോപാലലീലകളുടെ സങ്കേതമായ ഭഗവാൻ നിത്യയൗവനയുക്തനാണ്. നീലരത്നങ്ങളും വെള്ളിമാലകളും ധരിക്കാൻ ഇഷ്ടപ്പെടുന്ന അവിടന്ന് കൗസ്തുഭമണിയാൽ അലംകൃതനുമാണ്.

38) കമലാക്ഷേശ്വരൻ – താമരക്കണ്ണിയായ ലക്ഷ്മീദേവിയുടെ നാഥൻ.
39) പ്രീതൻ – സർവ്വചരാചരങ്ങൾക്കും പ്രിയപ്പെട്ടവൻ.
40) ഗോപലീലാധരൻ – ഗോപാലലീലകളുടെ സങ്കേതമായവൻ.
41) യുവാ – നിത്യയൗവനയുക്തൻ.
42) നീലരത്നധരൻ – നീലരത്നങ്ങൾ ധരിക്കാൻ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവൻ.
43) രൂപ്യഹാരീ – വെള്ളിമാലകൾ ധരിക്കാൻ ഇഷ്ടപ്പെടുന്നവൻ.
44) കൗസ്തുഭഭൂഷണൻ – കൗസ്തുഭമണിയാൽ അലംകൃതനായവൻ.

ശ്രീവത്സ-ലാഞ്ഛനോ ഭാസ്വാൻ മണി-ധൃക് കഞ്ജ-ലോചനഃ |
താടങ്ക-നീല-ശ്രീഃ രുദ്ര ലീലാ-കാരി ഗുരു-പ്രിയഃ || (8)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവൻ ശ്രീവത്സ ചിഹ്നത്താൽ അലംകൃതനാണ്, പ്രഭ ചൊരിയുന്ന അനേകം മണിരത്നങ്ങൾ അവിടത്തെ തിരുരൂപത്തിന് ശോഭയേകുന്നു. താമരയിതളുകൾക്ക് സമാനമായ കണ്ണുകളുള്ള ഭഗവാന്റെ ഐശ്വര്യം നീലരത്നത്തോടുകൂടിയ കർണ്ണാഭരണങ്ങളാൽ വർദ്ധിക്കുന്നു. അവിടന്ന് ചിലപ്പോൾ പരമശിവന്റെ ലീലകൾ ആടുകയും തന്റെ ഗുരുനാഥന് അത്യധികം പ്രിയപ്പെട്ടവനായിരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.

45) ശ്രീവത്സലാഞ്ഛനൻ – ശ്രീവത്സ ചിഹ്നത്താൽ അലംകൃതൻ.
46) ഭാസ്വന്മണിധൃക് – പ്രഭ ചൊരിയുന്ന മണിരത്നങ്ങൾ ധരിച്ചവൻ.
47) കഞ്ജലോചനൻ – താമരയിതളുകൾക്ക് സമാനമായ കണ്ണുകളുള്ളവൻ.
48) താടങ്കനീലശ്രീ – നീലരത്നത്തോടുകൂടിയ കർണ്ണാഭരണങ്ങളാൽ ഐശ്വര്യം വർദ്ധിച്ചവൻ.
49) രുദ്രലീലാകാരീ – ശിവലീലകൾ ആടുന്നവൻ.
50) ഗുരുപ്രിയൻ – ഗുരുനാഥന് അത്യധികം പ്രിയപ്പെട്ടവൻ.

സ്വ-നാമ-ഗുണ-വക്താ ച നാമോപദേശ-ദായകഃ |
ആചണ്ഡാല-പ്രിയഃ ശുദ്ധഃ സർവ-പ്രാണി-ഹിതേ രതഃ || (9)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവൻ തന്റെ സ്വന്തം തിരുനാമങ്ങളുടെ ഗുണവിശേഷങ്ങളെക്കുറിച്ച് ബോധവാനാണ്. അവിടന്ന് തിരുനാമങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉപദേശങ്ങൾ നൽകുന്നു. ചണ്ഡാലന്മാർക്കുപോലും പ്രിയപ്പെട്ടവനായ ഭഗവാന്റെ സ്വഭാവം അത്യന്തം നിർമ്മലമാകുന്നു. അവിടന്ന് സർവ്വജീവികളുടെയും ക്ഷേമത്തിനായി നിലകൊള്ളുന്നു.

51) സ്വനാമഗുണവക്താ – സ്വന്തം തിരുനാമങ്ങളുടെ ഗുണവിശേഷങ്ങളെക്കുറിച്ച് ബോധവാനായവൻ.
52) നാമോപദേശദായകൻ – തിരുനാമങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ഉപദേശങ്ങൾ നൽകുന്നവൻ.
53) ആചണ്ഡാലപ്രിയൻ – ചണ്ഡാലന്മാർക്കുപോലും പ്രിയപ്പെട്ടവൻ.
54) ശുദ്ധൻ – അത്യന്തം നിർമ്മലമായ സ്വഭാവത്തോടു കൂടിയവൻ.
55) സർവപ്രാണിഹിതേ രതൻ – സർവ്വജീവികളുടെയും ക്ഷേമത്തിൽ തൽപ്പരനായവൻ.

വിശ്വരൂപാനുജഃ സന്ധ്യാ വതാരഃ-ശീതലാശയഃ |
നിസ്സീമ-കരുണോ ഗുപ്ത ആത്മ-ഭക്തി-പ്രവർത്തകഃ || (10)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവൻ വിശ്വരൂപന്റെ അനുജനാകുന്നു. സന്ധ്യാസമയത്ത് അവതരിച്ച ഭഗവാൻ ജീവികളുടെ തപിക്കുന്ന ദുഃഖങ്ങളെ ശമിപ്പിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നു. അവിടത്തെ കരുണ അതിരുകളില്ലാത്തതാണ്. അത്യന്തം ഗൂഢമായി വർത്തിക്കുന്ന ഭഗവാൻ ആത്മഭക്തിയെ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നു.

56) വിശ്വരൂപാനുജൻ – വിശ്വരൂപന്റെ അനുജൻ.
57) സന്ധ്യാവതാരൻ – സന്ധ്യാസമയത്ത് അവതരിച്ചവൻ.
58) ശീതലാശയൻ – ജീവികളുടെ ദുഃഖതാപങ്ങളെ ശമിപ്പിക്കാൻ ആഗ്രഹിക്കുന്നവൻ.
59) നിസ്സീമകരുണൻ – അതിരുകളില്ലാത്ത കരുണയുള്ളവൻ.
60) ഗുപ്തൻ – അത്യന്തം ഗൂഢമായി വർത്തിക്കുന്നവൻ.
61) ആത്മഭക്തിപ്രവർത്തകൻ – ആത്മഭക്തിയെ പ്രചരിപ്പിക്കുന്നവൻ.

മഹാനന്ദോ നടോ നൃത്യ ഗീത-നാമ-പ്രിയഃ കവിഃ |
ആർതി-പ്രിയഃ ശുചിഃ ശുദ്ധോ ഭാവദോ ഭഗവത്-പ്രിയഃ || (11)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവൻ പരമാനന്ദത്തിൽ മുഴുകിയിരിക്കുന്നവനാകുന്നു. അവിടന്ന് ഒരു നടനെപ്പോലെ ലീലകളാടുകയും നൃത്തം, സംഗീതം, നാമസങ്കീർത്തനം എന്നിവയിൽ തൽപ്പരനായിരിക്കുകയും ചെയ്യുന്നു. പണ്ഡിതനും കവിയുമായ ഭഗവാൻ ദുഃഖിതർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടവനാകുന്നു. അതീവ നിർമ്മലനും പരിശുദ്ധനുമായ അവിടന്ന് ഭക്തിഭാവങ്ങൾ പ്രദാനം ചെയ്യുന്നവനും ഭക്തോത്തമന്മാരുമായി ഗാഢബന്ധം പുലർത്തുന്നവനുമാകുന്നു.

62) മഹാനന്ദൻ – പരമാനന്ദത്തിൽ മുഴുകിയിരിക്കുന്നവൻ.
63) നടൻ – നാടകീയമായി ലീലകളാടുന്നവൻ.
64) നൃത്യഗീതനാമപ്രിയൻ – നൃത്തം, സംഗീതം, നാമജപം എന്നിവയിൽ തൽപ്പരൻ.
65) കവി – പണ്ഡിതനും കവിയും.
66) ആർത്തിപ്രിയൻ – ദുഃഖിതർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടവൻ.
67) ശുചി – അതീവ ശുദ്ധിയുള്ളവൻ.
68) ശുദ്ധൻ – കളങ്കമില്ലാത്ത പരിശുദ്ധിയുള്ളവൻ.
69) ഭാവദൻ – ഭക്തിപൂർണ്ണമായ ഭാവങ്ങൾ പ്രദാനം ചെയ്യുന്നവൻ.
70) ഭഗവത്പ്രിയൻ – ഭക്തോത്തമന്മാരുമായി ഗാഢബന്ധമുള്ളവൻ.

ഇന്ദ്രാദി-സർവ-ലോകേശ വന്ദിത-ശ്രീ-പദാംബുജഃ |
ന്യാസി-ചൂഡാമണിഃ കൃഷ്ണഃ സന്ന്യാസാശ്രമ-പാവനഃ || (12)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവന്റെ ദിവ്യമായ പാദപത്മങ്ങൾ ദേവേന്ദ്രനും വിവിധ സ്വർഗ്ഗലോകങ്ങളിലെ ഭരണാധികാരികളും ചേർന്ന് ആരാധിക്കുന്നു. അവിടന്ന് സന്ന്യാസിമാരുടെ ശിരോരത്നമാകുന്നു. സർവ്വ ആകർഷകനായ പരമപുരുഷഭഗവാനായ അവിടന്ന് സന്ന്യാസാശ്രമത്തെ പവിത്രീകരിക്കുന്നവനുമാണ്.

71) ഇന്ദ്രാദിസർവലോകേശവന്ദിതശ്രീരപദാംബുജൻ – ദേവേന്ദ്രനും വിവിധ സ്വർഗ്ഗലോകങ്ങളിലെ ഭരണാധികാരികളും ആരാധിക്കുന്ന ദിവ്യമായ പാദപത്മങ്ങളോടു കൂടിയവൻ.
72) ന്യാസിചൂഡാമണി – സന്ന്യാസിമാരുടെ ശിരോരത്നം.
73) കൃഷ്ണൻ – സർവ്വ ആകർഷകനായ പരമപുരുഷഭഗവാൻ.
74) സന്ന്യാസാശ്രമപാവനൻ – സന്ന്യാസാശ്രമത്തെ പവിത്രീകരിക്കുന്നവൻ.

ചൈതന്യഃ കൃഷ്ണ-ചൈതന്യോ ദണ്ഡ-ധൃക് ന്യസ്ത-ദണ്ഡകഃ |
അവധൂത-പ്രിയോ നിത്യാനന്ദ-ഷഡ്-ഭുജ-ദർശകഃ || (13)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവൻ സർവ്വസൃഷ്ടികളുടെയും ജീവശക്തിയാകുന്നു. അവിടന്ന് ആകർഷകമായ ജീവചൈതന്യമാണ്. സന്ന്യാസത്തിന്റെ ചിഹ്നമായ ദണ്ഡം വഹിക്കുന്നവനും അത് ഉപേക്ഷിക്കുന്നവനുമാണ് ഭഗവാൻ. ദിവ്യനായ അവധൂതൻ ശ്രീ നിത്യാനന്ദ പ്രഭുവിന് പ്രിയപ്പെട്ടവനായ അവിടന്ന്, നിത്യാനന്ദന് തന്റെ ഷഡ്ഭുജരൂപം ദർശനമായി നൽകുന്നു.

75) ചൈതന്യൻ – സർവ്വസൃഷ്ടികളുടെയും ജീവശക്തി.
76) കൃഷ്ണചൈതന്യൻ – സർവ്വ ആകർഷകമായ ജീവചൈതന്യം.
77) ദണ്ഡധൃക് – സന്ന്യാസദണ്ഡം വഹിക്കുന്നവൻ.
78) ന്യസ്തദണ്ഡകൻ – സന്ന്യാസദണ്ഡം ഉപേക്ഷിച്ചവൻ.
79) അവധൂതപ്രിയൻ – ദിവ്യനായ അവധൂതന് (ശ്രീ നിത്യാനന്ദ പ്രഭുവിന്) പ്രിയപ്പെട്ടവൻ.
80) നിത്യാനന്ദഷഡ്ഭുജദർശകൻ – നിത്യാനന്ദന് തന്റെ ആറു കൈകളോടു കൂടിയ രൂപം കാണിച്ചു കൊടുത്തവൻ.

മുകുന്ദ-സിദ്ധി-ദോ ദീനോ വാസുദേവാമൃത-പ്രദഃ |
ഗദാധര-പ്രാണ-നാഥ ആർതി-ഹാ ശരണ-പ്രദഃ || (14)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവൻ തന്റെ ഭക്തനായ മുകുന്ദന് സിദ്ധി പ്രദാനം ചെയ്യുന്നു. അവിടന്ന് അതീവ വിനീതനായും ലളിതനായും വർത്തിക്കുന്നു. കുഷ്ഠരോഗിയായിരുന്ന വാസുദേവൻ എന്ന ഭക്തന് അമൃതം നൽകിയ ഭഗവാൻ, ഗദാധര പണ്ഡിതന്റെ പ്രാണനാഥനാകുന്നു. ഭക്തരുടെ ദുഃഖങ്ങൾ ദൂരീകരിക്കുന്ന അവിടന്ന് അവർക്ക് പരമമായ അഭയം നൽകുന്നു.

81) മുകുന്ദസിദ്ധിദൻ – തന്റെ ഭക്തനായ മുകുന്ദന് സിദ്ധി നൽകുന്നവൻ.
82) ദീനൻ – അതീവ വിനീതനായും ലളിതനായും വർത്തിക്കുന്നവൻ.
83) വാസുദേവാമൃതപ്രദൻ – ഭക്തനായ വാസുദേവന് (കുഷ്ഠരോഗി) അമൃതം നൽകിയവൻ.
84) ഗദാധരപ്രാണനാഥൻ – ഗദാധര പണ്ഡിതന്റെ പ്രാണനാഥൻ.
85) ആർത്തിഹാ – ഭക്തരുടെ ദുഃഖങ്ങൾ ദൂരീകരിക്കുന്നവൻ.
86) ശരണപ്രദൻ – ഭക്തർക്ക് പരമമായ അഭയം നൽകുന്നവൻ.

അകിഞ്ചന-പ്രിയഃ പ്രാണോ ഗുണ-ഗ്രാഹീ ജിതേന്ദ്രിയഃ |
അദോഷ-ദർശീ സുമുഖോ മധുരഃ പ്രിയ-ദർശനഃ || (15)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവൻ ഒന്നുമില്ലാത്തവർക്ക് (അകിഞ്ചനർക്ക്) പ്രിയപ്പെട്ടവനാകുന്നു. അവിടന്ന് സർവ്വസൃഷ്ടികളുടെയും പ്രാണനും ആത്മാവുമാണ്. മറ്റുള്ളവരുടെ നല്ല ഗുണങ്ങളെ മാത്രം സ്വീകരിക്കുന്ന ഭഗവാൻ ഇന്ദ്രിയങ്ങളെ വിജയിച്ചവനാകുന്നു. മറ്റുള്ളവരുടെ കുറ്റങ്ങൾ കാണാത്ത അവിടത്തെ മുഖം പ്രസന്നവും അത്യന്തം മധുരവുമാണ്. ഭഗവാന്റെ ദർശനം അതീവ വിലപ്പെട്ടതാകുന്നു.

87) അകിഞ്ചനപ്രിയൻ – ഒന്നുമില്ലാത്തവർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടവൻ.
88) പ്രാണൻ – സർവ്വസൃഷ്ടികളുടെയും ജീവനും ആത്മാവും.
89) ഗുണഗ്രാഹീ – മറ്റുള്ളവരുടെ നല്ല ഗുണങ്ങളെ മാത്രം സ്വീകരിക്കുന്നവൻ.
90) ജിതേന്ദ്രിയൻ – ഭൗതിക ഇന്ദ്രിയങ്ങളുടെ സ്വാധീനത്തെ ജയിച്ചവൻ.
91) അദോഷദർശീ – മറ്റുള്ളവരുടെ കുറ്റങ്ങൾ കാണാത്തവൻ.
92) സുമുഖൻ – പ്രസന്നമായ മുഖത്തോടു കൂടിയവൻ.
93) മധുരൻ – അതീവ മാധുര്യമുള്ളവൻ.
94) പ്രിയദർശനൻ – ദർശിക്കുവാൻ അതീവ പ്രിയങ്കരനായവൻ.

പ്രതാപ-രുദ്ര-സന്ത്രാതാ രാമാനന്ദ-പ്രിയോ ഗുരുഃ |
അനന്ത-ഗുണ-സമ്പന്നഃ സർവ-തീർഥൈക-പാവനഃ || (16)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവൻ പ്രതാപരുദ്ര മഹാരാജാവിനെ തടസ്സങ്ങളിൽ നിന്നും രക്ഷിക്കുന്നു. അവിടന്ന് രാമാനന്ദ രായർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടവനാകുന്നു. സർവ്വജീവികളുടെയും ജഗദ്ഗുരുവായ ഭഗവാൻ അനന്തമായ സൽഗുണങ്ങൾ നിറഞ്ഞവനാണ്. അവിടന്ന് എല്ലാ തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രങ്ങളെയും പവിത്രീകരിക്കുന്ന ഏകനാകുന്നു.

95) പ്രതാപരുദ്രസന്ത്രാതാ – പ്രതാപരുദ്ര മഹാരാജാവിനെ തടസ്സങ്ങളിൽ നിന്നും രക്ഷിക്കുന്നവൻ.
96) രാമാനന്ദപ്രിയൻ – രാമാനന്ദ രായർക്ക് പ്രിയപ്പെട്ടവൻ.
97) ഗുരു – സർവ്വജീവികളുടെയും ആത്മീയ ഗുരു.
98) അനന്തഗുണസമ്പന്നൻ – അതിരുകളില്ലാത്ത സൽഗുണങ്ങളാൽ നിറഞ്ഞവൻ.
99) സർവതീർഥൈകപാവനൻ – എല്ലാ തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രങ്ങളെയും പവിത്രീകരിക്കുന്ന ഏകൻ.

വൈകുണ്ഠ-നാഥോ ലോകേശോ ഭക്താഭിമത-രൂപ-ധൃക് |
നാരായണോ മഹാ-യോഗീ ജ്ഞാന-ഭക്തി-പ്രദഃ പ്രഭുഃ || (17)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവന്റെ വാക്കുകൾ പരിശുദ്ധമായ അമൃതം വർഷിക്കുന്നു. അവിടന്ന് ഭൂമിയെ രക്ഷിക്കുന്നവനും സത്യം മാത്രം സംസാരിക്കുന്നവനുമാകുന്നു. സർവ്വവിധമായ കഷ്ടതകളും സഹിക്കുവാൻ ശേഷിയുള്ള ഭഗവാൻ ഒഡീഷയിലെ ജനങ്ങളെ ആനന്ദിപ്പിക്കുന്നു. അവിടന്ന് പ്രപഞ്ചത്തിലെ മുഴുവൻ അമൃതിന്റെയും രൂപമായി വർത്തിക്കുന്നു.

100) വൈകുണ്ഠനാഥൻ – ആകുലതകളില്ലാത്ത ആത്മീയലോകത്തിന്റെ നാഥൻ.
101) ലോകേശൻ – സമസ്ത ഭൗതിക ഗ്രഹങ്ങളുടെയും നാഥൻ.
102) ഭക്താഭിമതരൂപധൃക് – ഭക്തരുടെ ഇഷ്ടാനുസരണം വിവിധ രൂപങ്ങൾ സ്വീകരിക്കുന്നവൻ.
103) നാരായണൻ – സർവ്വജീവികളുടെയും പരമമായ അഭയസ്ഥാനം.
104) മഹായോഗീ – ഏറ്റവും മഹാനായ യോഗി.
105) ജ്ഞാനഭക്തിപ്രദൻ – ഭക്തിയെക്കുറിച്ചുള്ള ജ്ഞാനം പകർന്നു നൽകുന്നവൻ.
106) പ്രഭു – എല്ലാവരുടെയും നാഥനും യജമാനനും.

പീയൂഷ-വചനഃ പൃഥ്വീ പാവനഃ സത്യ-വാക് സഹഃ |
ഓഡ്ര-ദേശ-ജനാനന്ദീ സന്ദോഹാമൃത-രൂപ-ധൃക് || (18)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗദേവന്റെ വാക്കുകൾ പരിശുദ്ധമായ അമൃതം വർഷിക്കുന്നു. അവിടന്ന് ഭൂമിയെ രക്ഷിക്കുന്നവനും സത്യം മാത്രം സംസാരിക്കുന്നവനുമാകുന്നു. സർവ്വവിധമായ കഷ്ടതകളും സഹിക്കുവാൻ ശേഷിയുള്ള ഭഗവാൻ ഒഡീഷയിലെ ജനങ്ങളെ ആനന്ദിപ്പിക്കുന്നു. അവിടന്ന് പ്രപഞ്ചത്തിലെ മുഴുവൻ അമൃതിന്റെയും രൂപമായി വർത്തിക്കുന്നു.

107) പീയൂഷവചനൻ – വാക്കുകളാൽ അമൃതം വർഷിക്കുന്നവൻ.
108) പൃഥ്വീ പാവനൻ – ഭൂമിയെ രക്ഷിക്കുന്നവൻ.
109) സത്യവാക് – സത്യം മാത്രം സംസാരിക്കുന്നവൻ.
110_ സഹൻ – സർവ്വവിധ കഷ്ടതകളും സഹിക്കുവാൻ ശേഷിയുള്ളവൻ.
111) ഓഡ്രദേശജനാനന്ദി – ഒഡീഷയിലെ ജനങ്ങളെ ആനന്ദിപ്പിക്കുന്നവൻ.
112 ) സന്ദോഹാമൃതരൂപധൃക് – സമസ്ത അമൃതിന്റെയും രൂപം ഉൾക്കൊള്ളുന്നവൻ.

യഃ പഠേദ് പ്രാതരുത്ഥായ ചൈതന്യസ്യ മഹാത്മനഃ
ശ്രദ്ധയാ പരയോപേതഃ സ്തോത്രം സർവ്വാഘനാശനം
പ്രേമഭക്തിർ ഹരൗ തസ്യ ജായതേ നാത്ര സംശയഃ (19)

അർത്ഥം: മഹാത്മാവായ ശ്രീ ചൈതന്യ മഹാപ്രഭുവിനെക്കുറിച്ചുള്ള പാപനാശകമായ ഈ ദിവ്യസ്തോത്രം, അതിരാവിലെ എഴുന്നേറ്റ് അത്യന്തം ശ്രദ്ധയോടും ഭക്തിയോടും കൂടി ആരെങ്കിലും പാരായണം ചെയ്യുന്നുവോ, അവർക്ക് ഹരിഭഗവാനോട് പരമാനന്ദകരമായ പ്രേമഭക്തി ഉദയം ചെയ്യും; ഇതിൽ യാതൊരു സംശയവുമില്ല.

അസാധ്യരോഗയുക്തോഽപി മുച്യതേ രോഗസങ്കടാത്
സർവാപരാധയുക്തോഽപി സോഽപരാധാത് പ്രമുച്യതേ (20)

അർത്ഥം: ഒരാൾ സുഖപ്പെടുത്താൻ കഴിയാത്ത രോഗത്താൽ പീഡിതനാണെങ്കിൽപ്പോലും, അവൻ ആ രോഗത്തിന്റെ ദുരിതങ്ങളിൽ നിന്ന് മോചിതനാകുന്നു. ഇനി ഒരാൾ എല്ലാവിധ തെറ്റുകളും ചെയ്തവനാണെങ്കിൽപ്പോലും, അവൻ ആ അപരാധങ്ങളുടെ ഫലങ്ങളിൽ നിന്നും വിമുക്തനാകുന്നു.

ഫാൽഗുണീ-പൗർണമാസ്യാം തു ചൈതന്യ-ജന്മ-വാസരേ ||
ശ്രദ്ധയാ പരയാ ഭക്ത്യാ മഹാ-സ്തോത്രം ജപൻ പുരഃ
യദ് യദ് പ്രകുരുതേ കാമം തത് തദേവാചിരാല് ലഭേത് || (21 )

അർത്ഥം: ശ്രീ ചൈതന്യ മഹാപ്രഭുവിന്റെ ആവിർഭാവ ദിനമായ ഫാൽഗുണ മാസത്തിലെ പൗർണ്ണമി നാളിൽ (ഗൗര പൂർണ്ണിമ), ആരെങ്കിലും ഈ മഹാസ്തോത്രം അത്യന്തം ശ്രദ്ധയോടും ദിവ്യമായ ഭക്തിയോടും കൂടി ജപിക്കുന്നുവോ, അവർ തങ്ങളുടെ ഓരോ പരിശുദ്ധമായ ആഗ്രഹങ്ങളും ഉടൻതന്നെ കൈവരിക്കുന്നു.


അപുത്രോ വൈഷ്ണവം പുത്രം ലഭതേ നാത്ര സംശയഃ |
അന്തേ ചൈതന്യ-ദേവസസ്യ സ്മൃതിർ ഭവതി ശാശ്വതീ || (22)

അർത്ഥം: മക്കളില്ലാത്ത ഭക്തദമ്പതികൾ ഈ സ്തോത്രം ജപിക്കുകയാണെങ്കിൽ അവർക്ക് ഒരു വൈഷ്ണവ പുത്രനെ ലഭിക്കുമെന്നതിൽ യാതൊരു സംശയവുമില്ല. മാത്രമല്ല, മരണസമയത്ത് അവർക്ക് ശ്രീ ചൈതന്യദേവന്റെ നിത്യമായ സ്മരണ ഉണ്ടാവുകയും ഭഗവാന്റെ നിത്യലീലകളിൽ പ്രവേശിക്കുവാൻ സാധിക്കുകയും ചെയ്യും.

ഭജ ഗൗരാംഗ, കഹോ ഗൗരാംഗ |
ലോഹോ ഗൗരാംഗേര നാമ രേ ||
ഭജ ഗൗരാംഗ, ഭജ ഗൗരാംഗ |
ഭജ ഗൗരാംഗ നാമ രേ ||

(കൃഷ്ണദാസ കവിരാജാ)

അർത്ഥം: ഗൗരാംഗനെ ഭജിക്കൂ, ഗൗരാംഗനെപ്പറ്റി പറയൂ, ഗൗരാംഗന്റെ നാമം സ്വീകരിക്കൂ! ഗൗരാംഗനെ ആരാധിക്കൂ, ഗൗരാംഗനാമം ഭജിക്കൂ!

” ‘ഗൗരാംഗ! ഗൗരാംഗ! ഗൗരാംഗ!’ എന്ന് ഉറക്കെ വിളിച്ചു പറയൂ, സർവ്വ നിയന്ത്രണങ്ങളും മറന്ന് നൃത്തം ചെയ്യൂ. ഞാൻ നിങ്ങൾക്ക് നൽകുന്ന ഈ ആനന്ദം തുല്യതയില്ലാത്തതാണ്. ഈ ദിവ്യാനന്ദം പരിശുദ്ധവും, പോസിറ്റീവും, പരമാനന്ദകരവും, നിത്യവുമായ ആത്മീയ സുഖമാകുന്നു. ഇത് മായയ്ക്കും അപ്പുറത്തുള്ളതാണ്.”


🔆🔆🔆🔆🔆🔆🔆🔆🔆🔆

ഹരേ കൃഷ്ണ ഹരേ കൃഷ്ണ കൃഷ്ണ കൃഷ്ണ ഹരേ ഹരേ
ഹരേ രാമ ഹരേ രാമ രാമ രാമ ഹരേ ഹരേ

🔆🔆🔆🔆🔆🔆🔆🔆🔆🔆