ഗോപേശ്വർ മഹാദേവൻ

ഗോപേശ്വർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം

വൃന്ദാവനത്തിലെ എണ്ണമറ്റ പുണ്യസങ്കേതങ്ങളിൽ ഭക്തമനസ്സുകളെ ഭക്തിസാന്ദ്രമാക്കുന്ന ഒന്നാണ് ഗോപേശ്വർ മഹാദേവ ക്ഷേത്രം. യമുനാനദിയുടെ തീരത്ത്, അതിപാവനമായ ‘ബംശിവട്’ (ഭഗവാൻ കൃഷ്ണൻ മുരളി ഊതിയിരുന്ന ആൽമരം) പ്രദേശത്താണ് ഈ ക്ഷേത്രം സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. വൈഷ്ണവ ലോകത്ത് അതീവ പ്രാധാന്യമുള്ള ഈ ക്ഷേത്രം ഭഗവാൻ ശിവന്റെ അപൂർവ്വമായ ഗോപീസങ്കല്പത്തിലുള്ളതാണ്.

ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പ്രാധാന്യവും പ്രത്യേകതകളും

വൃന്ദാവനത്തിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ ഒന്നാണിത്. ഇവിടെ ഭഗവാൻ ശിവൻ ലിംഗരൂപത്തിലാണ് കുടികൊള്ളുന്നത് എങ്കിലും, ഗോപീവേഷധാരിയായ മഹാദേവന്റെ വിഗ്രഹമാണ് ഈ ക്ഷേത്രത്തിന്റെ പ്രധാന ആകർഷണം. ഭൗതികമായ എല്ലാ തടസ്സങ്ങളെയും നീക്കി ഭഗവത് പ്രേമത്തിലേക്ക് വഴിനടത്തുന്ന ഈ ക്ഷേത്രം ആത്മീയ അന്വേഷകർക്ക് വലിയൊരു അഭയസ്ഥാനമാണ്.
രാധാറാണിയുടെ കർക്കശമായ നിയമപ്രകാരം സ്ത്രീരൂപമുള്ളവർക്ക് മാത്രമേ ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ മഹാരാസലീലയിൽ പങ്കെടുക്കാൻ അനുവാദമുണ്ടായിരുന്നുള്ളൂ. ആ രാസലീലയിൽ പങ്കുചേരാനായി ഭഗവാൻ ശിവൻ സ്വീകരിച്ച വേഷമാണ് ‘ഗോപേശ്വർ മഹാദേവൻ’ എന്ന പേരിൽ ഇവിടെ ആരാധിക്കപ്പെടുന്നത്.

ഭോലേനാഥൻ ഗോപേശ്വരനായ ഐതിഹ്യം

നൂറ്റാണ്ടുകൾക്ക് മുൻപ്, വൈഷ്ണവരിൽ വെച്ച് ഏറ്റവും ശ്രേഷ്ഠനായ (വൈഷ്ണവാനാം യഥാ ശംഭു) മഹാദേവൻ തന്റെ പരമമായ ആരാധനാമൂർത്തിയായ ശ്രീകൃഷ്ണന്റെ മഹാരാസലീലയിൽ പങ്കെടുക്കാൻ ആഗ്രഹിച്ചു. ആ കഥ ഇപ്രകാരമാണ്:

ഒരിക്കൽ കൈലാസ പർവ്വതത്തിൽ ധ്യാനത്തിലിരുന്ന പരമശിവൻ കൃഷ്ണന്റെ ദിവ്യമായ വേണുഗാനം കേട്ടു. ആ നാദതരംഗങ്ങളിൽ ആകൃഷ്ടനായി അദ്ദേഹം സമാധിയിലാവുകയും ആ ആത്മീയ നാദത്തെ പിന്തുടർന്ന് വൃന്ദാവനത്തിലെത്തുകയും ചെയ്തു. അവിടെ ഗോപിനാഥനായ കൃഷ്ണൻ മഹാരാസലീലയ്ക്ക് ഒരുങ്ങുകയായിരുന്നു.

രാസസ്ഥലിയുടെ കവാടത്തിലെത്തിയ മഹാദേവനെ യോഗമായ തടഞ്ഞുനിർത്തി. “കൃഷ്ണനല്ലാതെ മറ്റൊരു പുരുഷനും ഇവിടെ പ്രവേശനമില്ല. അങ്ങേയ്ക്ക് രാസലീലയിൽ പങ്കുചേരണമെന്നുണ്ടെങ്കിൽ ഒരു ഗോപിയുടെ രൂപം സ്വീകരിക്കണം,” എന്ന് യോഗമായ അറിയിച്ചു.

മഹാദേവൻ ഉടനെ യോഗമായയുടെ നിർദ്ദേശപ്രകാരം വൃന്ദാദേവിയെ ശരണം പ്രാപിച്ചു. വൃന്ദാദേവി അദ്ദേഹത്തോട് മാനസസരോവരത്തിൽ മുങ്ങി നിവരാൻ ആവശ്യപ്പെട്ടു. തടാകത്തിൽ നിന്നും പുറത്തുവന്നപ്പോൾ അദ്ദേഹം അതീവ സുന്ദരിയായ ഒരു ഗോപിയായി മാറിയിരുന്നു. ഭക്തിനിർഭരമായ ഹൃദയത്തോടെ അദ്ദേഹം രാസമണ്ഡപത്തിൽ പ്രവേശിച്ച് ശ്രീ ശ്രീ രാധാകൃഷ്ണന്മാരുടെ പ്രേമഭക്തിക്കായി പ്രാർത്ഥിച്ചു.

തുടർന്ന് നടന്ന രാസലീലയിൽ ഭഗവാൻ കൃഷ്ണൻ ഗോപീവേഷധാരിയായ ശിവനോടൊപ്പവും നൃത്തം ചെയ്തു. കുറച്ചു സമയം കഴിഞ്ഞ് ഭഗവാൻ കൃഷ്ണൻ പറഞ്ഞു: “എന്തോ ഒരു മാറ്റം എനിക്ക് അനുഭവപ്പെടുന്നു. നമ്മുടെ ഇടയിൽ മറ്റാരോ ഉള്ളതായി ഞാൻ സംശയിക്കുന്നു.” പരിശോധനയിൽ മൂന്ന് കണ്ണുകളുള്ള ഒരു ഗോപിയെ ലളിതാദേവി കണ്ടെത്തി.

ശിവനെ തിരിച്ചറിഞ്ഞ ഭഗവാൻ കൃഷ്ണൻ സന്തോഷത്തോടെ ഇപ്രകാരം അരുളിച്ചെയ്തു: “ഹേ ഗോപേശ്വർ, അങ്ങയെ ഈ രൂപത്തിൽ കാണുന്നതിൽ എനിക്ക് ആഹ്ലാദമുണ്ട്. അങ്ങയുടെ ആഗ്രഹം സഫലമായ സ്ഥിതിക്ക്, ഇനി മുതൽ അങ്ങ് ഈ രാസസ്ഥലിയുടെ കാവൽക്കാരനായി (ദ്വാരപാലകൻ) ഇവിടെ നിലകൊള്ളുക. എല്ലാ ഗോപിമാരും ഭഗവത് പ്രേമം ലഭിക്കാൻ അങ്ങയുടെ അനുഗ്രഹം തേടട്ടെ.”