ദാസിയ ബൗരി സമ്പദ്

ഭഗവാന്റെ ലീലാവിലാസങ്ങൾ അചിന്ത്യവും ദുരൂഹവുമാണ്. ബാഹ്യമായ യോഗ്യതകളേക്കാൾ ഭക്തിയുടെ ശ്രേഷ്ഠത ലോകത്തിന് കാട്ടിക്കൊടുക്കുവാനായി ഭഗവാൻ തന്റെ പരമഭക്തന്മാരെ അധഃസ്ഥിതമെന്ന് കരുതപ്പെടുന്ന കുലങ്ങളിൽ ജനിപ്പിക്കാറുണ്ട്. ശ്രീ ചൈതന്യഭാഗവതത്തിൽ (മധ്യലീല, 10.100) ശ്രീല വൃന്ദാവൻ ദാസ് ഠാക്കൂർ ഇപ്രകാരം അരുളിച്ചെയ്യുന്നു:

“യേ തേ കുലേ വൈഷ്ണവേര ജന്മ കേനേ നാഹി
തഥാപി സർവോത്തമ സർവ ശാസ്ത്രേ കഹേ”

വൈഷ്ണവൻ ഏത് കുലത്തിൽ ജനിച്ചാലുമെന്താ? അവൻ തന്നെയാണ് മനുഷ്യരിൽ ഉത്തമനെന്ന് സകല ശാസ്ത്രങ്ങളും പ്രഖ്യാപിക്കുന്നു.

പുരിയിൽ നിന്നും ഏതാണ്ട് 48 കിലോമീറ്റർ അകലെയുള്ള ബാലിഗ്രാം എന്ന ഗ്രാമത്തിൽ ജീവിച്ചിരുന്ന ദാസിയാ ബൗരി അങ്ങനെയൊരു മഹാഭക്തനായിരുന്നു. 1790-കളിൽ കറുത്ത ശരീരത്തോടെ ജനിച്ച ദാസിയയും കുടുംബവും അന്നത്തെ സാമൂഹിക വ്യവസ്ഥയിൽ അസ്പൃശ്യരായിട്ടാണ് കരുതപ്പെട്ടിരുന്നത്. തന്മൂലം ജഗന്നാഥ ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രവേശിക്കുന്നതിൽ നിന്നും അവർ വിലക്കപ്പെട്ടു. എന്നാൽ കുട്ടിക്കാലം മുതൽക്കേ ദാസിയയിൽ ഭക്തിഭാവം പ്രകടമായിരുന്നു. സങ്കീർത്തനങ്ങളുടെ പാവനമായ അന്തരീക്ഷത്തിൽ വളർന്ന അദ്ദേഹം ശ്രീമദ് ഭാഗവതം, രാമായണം തുടങ്ങിയ ഭക്തിഗ്രന്ഥങ്ങളുടെ പാരായണങ്ങൾ അതീവ താല്പര്യത്തോടെ ശ്രവിച്ചുപോന്നു. എഴുത്തും വായനയും വശമില്ലായിരുന്നിട്ടും, ഹൃദയത്തിന്റെ അന്തരാളങ്ങളിൽ നിന്ന് ഭഗവത് കീർത്തനങ്ങൾ ആലപിക്കാൻ ദാസിയാ ബൗരി ഏറെ ഇഷ്ടപ്പെട്ടിരുന്നു. ഭജനുകളിൽ മുഴുകിയിരിക്കുമ്പോൾ ആരോ തന്നെ ആലിംഗനം ചെയ്യുന്നതായി അദ്ദേഹത്തിന് അനുഭവപ്പെടുമായിരുന്നു. ഒരിക്കൽ അദ്ദേഹം ഒരു അശരീരി ശ്രവിച്ചു: “നീ എന്റെ പ്രിയപ്പെട്ട ഭക്തനാണ്. സർവ ജീവജാലങ്ങളെയും ഞാനാണ് സൃഷ്ടിച്ചത്, അവരെല്ലാം എന്റെ മക്കളാണ്. എനിക്കും അവർക്കുമിടയിൽ അസ്പൃശ്യതയോ അകൽച്ചയോ ഇല്ല.”

കാലക്രമത്തിൽ മാതാപിതാക്കൾ അദ്ദേഹത്തെ വിവാഹം കഴിപ്പിച്ചു. ദാസിയയ്ക്കും ഭാര്യയ്ക്കും കുട്ടികളുണ്ടായിരുന്നില്ല. വസ്ത്രം നെയ്താണ് അവർ ജീവിച്ചുപോന്നത്. ദരിദ്രരും നിസ്സാഹയരുമായിരുന്നിട്ടും, ഭഗവദ്കാരുണ്യത്താൽ ലഭിക്കുന്നതുകൊണ്ട് അവർ സംതൃപ്തരായി സമാധാനത്തോടെ കഴിഞ്ഞുകൂടി. ലൗകികമായ ചിന്തകൾ അലട്ടിയില്ലെങ്കിലും, ബാല്യം മുതൽക്കേ ഒരു തീവ്രമായ ആകുലത ദാസിയയെ അലട്ടിയിരുന്നു. അദ്ദേഹം എപ്പോഴും വിലപിക്കുമായിരുന്നു: “ഹാ കഷ്ടം! ഞാൻ ഇത്രയും താണ കുലത്തിൽ ജനിച്ചുവല്ലോ. എനിക്കെങ്ങനെ ഭഗവാനെ സേവിക്കാൻ കഴിയും? എന്റെ മനുഷ്യജന്മം വൃഥാവിലായല്ലോ!”

ഒരു വർഷം രഥയാത്രാ മഹോത്സവത്തിനായി ആയിരക്കണക്കിന് ആളുകൾ ജഗന്നാഥ പുരിയിലേക്ക് പോകുന്നത് കണ്ട് ദാസിയയ്ക്കും ജഗന്നാഥ ഭഗവാനെ ദർശിക്കാൻ തീവ്രമായ ആഗ്രഹമുണ്ടായി. അങ്ങനെ അദ്ദേഹം പുരിയിലേക്ക് കാൽനടയായി യാത്ര തിരിച്ചു. അവിടെയെത്തിയപ്പോൾ ഭക്തജനങ്ങൾ ഹരേ കൃഷ്ണ മഹാമന്ത്രവും ഭക്തിഗീതങ്ങളും ആലപിച്ച് രഥം വലിക്കുന്ന ആനന്ദദായകമായ ദൃശ്യം കണ്ട് അദ്ദേഹം വിസ്മയഭരിതനായി. ആ പുണ്യദൃശ്യം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഹൃദയത്തെ അവാച്യമായ ആനന്ദത്താൽ നിറച്ചു.

അഖിലാണ്ഡകോടി ബ്രഹ്മാണ്ഡനായകനായ ജഗന്നാഥ ഭഗവാൻ തന്റെ നന്ദിഘോഷ് എന്ന രഥത്തിൽ എഴുന്നള്ളിയിരിക്കുന്നത് കണ്ട് ദാസിയ ഭാവവിവശനായി കൈകളുയർത്തി ഉറക്കെ വിളിച്ചപേക്ഷിച്ചു: “ഹേ പതിതപാവനാ, അവിടുന്ന് അഗതികളായ ജീവാത്മാക്കളെ ഉദ്ധരിക്കാനാണല്ലോ ക്ഷേത്രത്തിന് പുറത്തേക്ക് എഴുന്നള്ളിയിരിക്കുന്നത്. അടിയന്റെ പ്രാർത്ഥന കേൾക്കണമേ! ഈ പ്രപഞ്ചത്തിൽ എന്നെപ്പോലെ പതിതനും പാപിയുമായ മറ്റാരുമില്ല. അതുകൊണ്ടുതന്നെ അവിടുത്തെ ഹേതുരഹിതമായ കാരുണ്യത്തിന് ഏറ്റവും അർഹൻ ഞാൻ തന്നെയാണ്. എന്നോട് കനിവുണ്ടാകേണമേ.”

ഇപ്രകാരം അതീവ വിനയത്തോടെ പ്രാർത്ഥിക്കുകയും വീണ്ടും വീണ്ടും സാഷ്ടാംഗം പ്രണമിക്കുകയും ചെയ്തുകൊണ്ട് ദാസിയാ വേഗം തന്നെ സ്വന്തം ഗ്രാമത്തിലേക്ക് മടങ്ങി.

ജഗന്നാഥ പുരിയിൽ നിന്നും മടങ്ങിവരുന്നവർ തങ്ങളുടെ കുലദൈവത്തിന് നിവേദിക്കുന്നതിനായി ഹവിഷ്യാന്നം (ഒരു തരം ഉണക്കലരി) കൊണ്ടുവരുന്നത് അന്നത്തെ കാലത്ത് പതിവായിരുന്നു. വീട്ടിലെത്തിയപ്പോൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പത്നി പുത്തൻ മൺകലത്തിൽ ആ അരി വേവിച്ചെടുത്തു. വെന്ത ആ ചോറിന്റെ നടുവിലായി അല്പം ചീരക്കറിയും വെച്ച് അവൾ ഭർത്താവിന് വിളമ്പി. ചുവപ്പുനിറമുള്ള മൺപാത്രത്തിനുള്ളിൽ വെളുത്ത ചോറിനാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട കടുംവർണ്ണത്തിലുള്ള ചീരക്കറിയുടെ ആ വൃത്തം ജഗന്നാഥ ഭഗവാന്റെ ദിവ്യമായ നയനപങ്കജം പോലെയാണ് ദാസിയയ്ക്ക് ദൃശ്യമായത്. ആ അത്ഭുത ദർശനത്തിൽ പുളകിതനായ അദ്ദേഹത്തിന്റെ രോമകൂപങ്ങൾ എഴുന്നു നിന്നു; അദ്ദേഹം ഭക്തിപരവശനായിത്തീർന്നു. നിലത്തുവീണ് ഭക്തിയോടെ പലവട്ടം പ്രണമിച്ചുകൊണ്ട് അദ്ദേഹം ആനന്ദനൃത്തം ചവിട്ടാൻ തുടങ്ങി.

തന്റെ ഭർത്താവിന്റെ ഈ അവസ്ഥ കണ്ട് ആ പാവം സ്ത്രീ ഭയന്നുപോയി. അദ്ദേഹത്തെ ഏതെങ്കിലും ഭൂതം ബാധിച്ചതാണെന്നോ അല്ലെങ്കിൽ മന്ത്രവാദത്തിന്റെ ഫലമാണെന്നോ കരുതി അവൾ ഉറക്കെ കരയാൻ തുടങ്ങി.

എന്താണ് സംഭവിച്ചതെന്ന് അറിയാൻ ഗ്രാമവാസികൾ അവിടെ തടിച്ചുകൂടി. അവരോട് ചോദിച്ചപ്പോൾ, “ശ്രീക്ഷേത്രത്തിൽ നിന്നും മടങ്ങിവന്നതിനുശേഷം അദ്ദേഹത്തിന് എന്താണ് സംഭവിച്ചതെന്ന് എനിക്കറിയില്ല” എന്ന് മാത്രമാണ് ആ സ്ത്രീക്ക് പറയാൻ കഴിഞ്ഞത്.

ഭക്ഷണം കഴിക്കാതെ എന്തുകൊണ്ടാണ് നൃത്തം ചെയ്യുന്നതെന്ന് അയൽക്കാരിൽ ഒരാൾ ദാസിയയോട് ചോദിച്ചു. അതിനദ്ദേഹം മറുപടി നൽകി: “മനോഹരമായ ചുവന്ന അതിരും, അതിനുള്ളിലെ വെളുത്ത ഭാഗവും, നടുവിലായി കറുത്ത വൃത്തവുമുള്ള ആ ദിവ്യനയനത്തെ എനിക്കെങ്ങനെയാണ് ഭക്ഷിക്കാൻ കഴിയുക?” ഭഗവദ്ഭക്തിയാലുള്ള ഉന്മാദത്തിന്റെ ലക്ഷണങ്ങളാണിതെന്ന് ഗ്രാമവാസികളിൽ ഒരാൾക്ക് മനസ്സിലായി. ചോറിന്റെ നടുവിലിരുന്ന ചീരക്കറി മാറ്റി വിളമ്പാൻ അദ്ദേഹം ദാസിയയുടെ പത്നിയോട് നിർദ്ദേശിച്ചു. അങ്ങനെ ചെയ്തപ്പോൾ ദാസിയ ശാന്തനാവുകയും ഒടുവിൽ ആഹാരം കഴിക്കുകയും ചെയ്തു.